Koruma ve temel tedaviler

20 Yaş Dişi Çekimi

20 yaş dişlerinin her zaman çekilmesi gerekmez. Sağlıklı, tam sürmüş ve şikâyet yaratmayan bir dişi düzenli kontrollerde izlemekle yetiniriz. Çekim gerektiğinde ise nedenini, nasıl yapılacağını ve sonraki günlerde sizi neyin beklediğini önceden ayrıntılı olarak anlatırız.

Bu tedavi hakkında soru sorun 0545 151 06 09

Değerlendirme: Muayene ve röntgen; gerektiğinde 3B görüntüleme
Anestezi: Lokal anestezi
İşlem: Dişin konumuna göre basit ya da cerrahi çekim
İyileşme: Çoğu kişi yaklaşık bir hafta içinde rahatlar

Tedavi nedir?

20 yaş dişleri (üçüncü büyük azı dişleri), ağzın en arkasında yer alan ve genellikle 17 ile 25 yaş arasında süren son azı dişleridir. Çenede yeterli yer varsa sorunsuz sürüp diğer dişler gibi işlev görebilirler. Yer yetmediğinde ise kemiğin ya da diş etinin içinde kısmen veya tamamen kalabilirler. Bu dişlere gömülü ya da yarı gömülü diş denir.

Yarı sürmüş bir dişin üzerinde kalan diş eti kapağının altında yiyecek artıkları ve bakteri birikir. Bu da perikoronit adı verilen, ağrı ve şişlik yapabilen bir diş eti iltihabına yol açabilir. Temizlenmesi zor olan bu bölgede hem 20 yaş dişinde hem de hemen önündeki ikinci büyük azı dişinde çürük gelişebilir. Daha seyrek olarak gömülü dişin çevresinde kist oluşabilir.

Sağlıklı, tam sürmüş ve şikâyet yaratmayan 20 yaş dişlerini rutin olarak çekmeyiz. Gömülü olup sorun yaratmayan dişler de çoğu zaman yalnızca önlem amacıyla çekilmez; düzenli kontrollerde ve gerektiğinde röntgenle izlenir. Bazı durumlarda ortodontik tedavi ya da protez planı nedeniyle çekim gündeme gelebilir. Kararı muayene ve röntgen bulgularına göre, seçenekleri konuştuktan sonra birlikte veririz.

Hangi durumlarda değerlendirilebilir?

Tekrarlayan perikoronit (yarı sürmüş dişin çevresinde diş eti iltihabı)
Dişte apse veya çevreye yayılan enfeksiyon
Onarılamayacak kadar ilerlemiş çürük
Önündeki ikinci büyük azı dişinde çürüğe ya da hasara yol açması
Diş çevresinde kist veya benzeri bir oluşum
Ortodontik ya da protetik bir planın gerektirdiği durumlar

Muayene ve planlama

Muayenede şikâyetlerinizi, genel sağlık durumunuzu ve kullandığınız ilaçları konuşuruz. Kan sulandırıcı ilaç kullanıyorsanız ya da kronik bir hastalığınız varsa bunu mutlaka belirtin; gerekirse sizi takip eden hekiminizin görüşü alınır.

Dişin konumu, kökleri ve çevresindeki kemik panoramik röntgenle değerlendirilir. Alt 20 yaş dişlerinin kökleri, dudağa ve çeneye his veren sinirin geçtiği kanala yakın olabilir. Röntgende kökler bu kanala çok yakın görünüyorsa, gerektiğinde üç boyutlu görüntüleme (konik ışınlı bilgisayarlı tomografi, KIBT) istenir. Bu görüntüleme standart röntgenlerden daha fazla radyasyon içerdiği için yalnızca ek bilgi gerektiğinde kullanılır.

Bu bilgilerle dişin basit bir çekimle mi yoksa cerrahi olarak mı alınacağını, işlemin yaklaşık süresini ve olası riskleri size anlatırız. Diş çok derindeyse ya da sinirle ilişkisi daha ayrıntılı bir değerlendirme gerektiriyorsa, ağız, diş ve çene cerrahisi uzmanına yönlendirme seçeneğini de birlikte konuşuruz. Kaygılıysanız bunu baştan söyleyin; her aşamayı önceden anlatır, gerektiğinde ara veririz.

Süreç nasıl ilerler?

Muayene ve görüntüleme
Şikâyetleriniz dinlenir, ağız içi muayene yapılır; röntgenle dişin konumu ve kökleri değerlendirilir.
Plan ve bilgilendirme
Çekimin nedeni, yöntemi, olası riskler ve iyileşme süreci anlatılır; sorularınız yanıtlanır.
Lokal anestezi
Bölge uyuşturulur ve uyuşmanın tam oturması beklenir.
Çekim
Tam sürmüş dişler çoğu zaman basit bir çekimle alınır. Gömülü dişlerde diş eti açılır, gerekirse çevresindeki kemikten bir miktar kaldırılır ve diş parçalara ayrılarak çıkarılır.
Dikiş ve ilk bakım
Gerekirse bölgeye dikiş atılır, ısırmanız için gazlı bez yerleştirilir ve bakım önerileri ayrıntılı olarak anlatılır.
Kontrol
Birkaç gün ile bir hafta sonra iyileşme kontrol edilir; kendiliğinden erimeyen dikişler genellikle bir hafta civarında alınır.

Kullanılabilecek dijital teknolojiler

Dijital röntgen: Dişin konumu, kökleri ve çevre dokularla ilişkisi ekranda birlikte incelenir; görüntüleri size göstererek anlatırız.
Ağız içi fotoğraf: Diş eti kapağının, iltihabın ve komşu dişin durumunu kaydetmeye ve iyileşme kontrolünde karşılaştırmaya yardımcı olur.

Tedavi sonrası

Önerilenler

Çekimden sonra gazlı bezi 30–45 dakika kadar sıkıca ısırmak; sızıntı sürerse temiz bir gazlı bezle tekrarlamak
İlk gün yanağın dışından, aralıklarla (15–20 dakika) soğuk kompres uygulamak
İlk günlerde ılık ya da soğuk, yumuşak yiyecekler tercih etmek ve öbür taraftan çiğnemek
İlk 24 saatten sonra, özellikle yemeklerden sonra ağzı ılık tuzlu suyla nazikçe çalkalamak
Diğer dişleri her zamanki gibi fırçalamak, çekim bölgesinin çevresinde dikkatli olmak
Önerilen ilaçları anlatıldığı şekilde ve önerilen süre boyunca kullanmak

Kaçınılması gerekenler

İlk 24 saat içinde ağzı kuvvetlice çalkalamak, sık sık tükürmek veya pipetle içmek
Sigara içmek ve alkol almak, özellikle ilk günlerde
İlk gün çok sıcak içecekler ve sert, çıtır yiyecekler
Çekim bölgesine dil veya parmakla dokunmak
İlk birkaç gün ağır egzersiz ve yorucu fiziksel işler

Bir tedavinin size uygun olup olmadığı yalnızca muayene ile değerlendirilebilir. Süreler ve aşamalar kişiden kişiye değişir.

Sık sorulan sorular

20 yaş dişlerinin hepsinin çekilmesi gerekir mi?

Hayır. Sağlıklı, tam sürmüş ve sorun yaratmayan dişler çoğu zaman yerinde kalabilir. Gömülü olup şikâyet yaratmayan dişler de yalnızca önlem amacıyla çekilmez, düzenli kontrollerde izlenir. Çekim; tekrarlayan iltihap, onarılamayan çürük ya da komşu dişte hasar gibi bir neden olduğunda önerilir.

Çekim sırasında ne hissederim?

Lokal anestezi bölgeyi uyuşturur. Uyuşma oturduktan sonra baskı ve itme hissi olabilir; bu normaldir. Keskin bir acı hissederseniz elinizi kaldırmanız yeterli. Hemen dururuz, gerekirse ek anestezi yaparız.

İşlem ne kadar sürer, dikiş atılır mı?

Dişin konumuna göre değişir. Tam sürmüş bir dişin çekimi çoğu zaman birkaç dakika sürer, gömülü dişlerde işlem daha uzun sürebilir. Cerrahi çekimlerde genellikle dikiş atılır; eriyen dikişler kendiliğinden düşer, diğerleri yaklaşık bir hafta sonra alınır. Çoğu kişi ertesi gün günlük işlerine dönebilir; zor bir çekimden sonra bir iki gün dinlenmek iyi gelebilir.

Çekimden sonra ne kadar şişlik olur?

Özellikle gömülü dişlerden sonra bir miktar şişlik ve çenede gerginlik beklenir. Şişlik genellikle 2.–3. günde en yüksek düzeye ulaşır, sonra azalmaya başlar. Çoğu kişi yaklaşık bir hafta içinde belirgin şekilde rahatlar; diş etinin tamamen iyileşmesi birkaç hafta sürebilir.

Kuru soket nedir, nasıl anlarım?

Çekim boşluğunda oluşan kan pıhtısı erken dağılırsa kuru soket (alveolit) gelişebilir. Genellikle çekimden birkaç gün sonra, azalması beklenen ağrının tersine artması, kulağa doğru yayılması ve ağızda kötü tat ya da koku ile kendini gösterir. Sigara bu riski artırır. Böyle bir durumda bize başvurun; bölge temizlenip üzerine yatıştırıcı bir pansuman konabilir.

Uyuşukluk geçmezse ne olur?

Anestezinin etkisi normalde birkaç saat içinde geçer. Alt 20 yaş dişlerinin yakınından dudağa, çeneye ve dile his veren sinirler geçer. Çekimden sonra nadiren bu bölgelerde daha uzun süren uyuşukluk ya da karıncalanma olabilir. Bu durum çoğu zaman haftalar ya da aylar içinde düzelir, kalıcı olması seyrektir. Uyuşukluk ertesi gün de sürüyorsa bize haber verin.

Hangi durumlarda hemen aramalıyım?

Gazlı bezle bastırmanıza rağmen durmayan kanama, ateş, üçüncü günden sonra artan şişlik, giderek kötüleşen ağrı, yutkunmada ya da nefes almada zorluk olursa vakit kaybetmeden bize ulaşın.

İlgili tedaviler

Tüm tedaviler